گذری کوتاه بر آیین شب یلدا

تاریخ انتشار : 30 آذر 1398, 12:30
واژه ی یلدا به معنای زایش، زادروز و تولد بوده و از دوران ساسانیان به کار رفته و از زبان سامی وارد زبان پارسی شده است.

در واقع، یلدا یک جشن آریایی است که از هفت هزار سال پیش تاکنون در میان ایرانیان برگزار می شود.

یلدا، شبِ باهم بودن است. جشن یلدا در ایران با گردِ هم آمدن و شب ‎نشینی اعضای خانواده و اقوام در کنار یک دیگر برگزار می ‎شود. 

آیین شب یلدا یا شب چله، خوردن آجیل مخصوص، هندوانه، انار، شیرینی و میوه های گوناگون است که همه جنبه ی نمادی دارند و نشانه ی برکت، تندرستی، فراوانی و شادکامی هستند.

در این شب هم مثل جشن تیرگان، فال گرفتن از کتاب حافظ مرسوم است. حاضران با انتخاب و شکستن گردو از روی پوکی و یا پری آن، آینده گویی می کنند.

در مناطق مختلف ایران، بر اساس منطقه ی جغرافیایی و آداب و رسوم آن منطقه گونه های تنقلات و خوراکی هایی مورد استفاده قرار می گیرد؛ اما هندوانه، تنها میوه ای است که در خانواده های همه ی مناطق مختلف آن را مصرف می کنند؛ زیرا شمار زیادی از مردم بر این باورند که اگر مقداری هندوانه در شب یلدا خورده شود در سراسر زمستانی که در پیش دارند سرما و بیماری بر آن ها غلبه نخواهد کرد و در تابستان، آن فرد در میان گرمای سوزان تشنه نخواهد شد.

انار در سفره ی شب یلدا نماد شادی و زایش است. آجیل شب یلدا شامل پسته، بادام، گردو، فندق و در بعضی مناطق کشور از میوه های خشک نیز به عنوان آجیل شب یلدا استفاده می شود که همه ی این ها جنبه ی نمادی دارند و نشانه ی برکت، تندرستی، فراوانی و شادکامی هستند.

به دلیل پهناوری ایران و رواج خرده فرهنگ های گوناگون در این گستره ی پهناور، گاهی به آدابی برمی خوریم که فقط ویژه ی یک منطقه ی خاص هستند

در گیلان «آوکونوس» میوه ای است که حتماً در شب چله مصرف می شود. در تبریز نیز در موسم یلدا «عاشیق ها» می نوازند. عاشیق ها خنیاگران محلی هستند که اشعار و موسیقی آنان برگرفته از موسیقی مردمی است. آن ها در حین اجرای برنامه داستان می خوانند، فی البداهه شعر می سرایند و ساز می زنند.

در لرستان مردم در شب چله «گندم شیره» می خورند که گندمی است که در شیره می خیسانند و زردچوبه و نمک را با آن مخلوط می کنند؛ سپس آن را روی ساج برشته می کنند و با خلال بادام، گردو، کشمش، سیاه دانه و کنجد مخلوط می کنند و می خورند

 در شهر خوی، هدیه دادن شیرینی پشمک رواج دارد و این کار، گویا به مناسبت شباهت پشمک با برف است. در روستاهای خراسان و آذربایجان در این شب، خانواده ی پسری که با دختری نامزد شده، طی مراسمی شاد با ساز و دف، هدایایی برای دختر می فرستند.‎ در کرمان، در شب یلدا گاهی مردم تا صبح بیدار می مانند. ‎ آیین های خاص در برگزاری یلدا فراوان می توان برشمرد.‎

دور هم بودن در شب یلدا و انجام صله ی رحم، موجب افزایش صمیمیت و محبت در نزد اعضای خانواده، رفع کدورت ها و در نتیجه، ایجاد یک حس و حال مثبت در مغز و روح انسان می شود، پس شب یلدا، تنها طولانی ترین شب سال نخواهد بود بلکه می توان از آن به عنوان یک شب با خواص روحی و تغذیه ای فراوان نام برد/پایگاه اطلاع رسانی حوزه



لینک کوتاه مطلب: https://poldokhtarnews.ir/?newsid=1308

نظر دهید :

نام شما :*
ایمیل شما :
نظر شما :
کد را وارد کنید : *
عکس خوانده نمی‌شود