ارگونومی، علم پیشگیری از دردهای اسکلتی عضلانی

تاریخ انتشار : 6 آبان 1398, 23:05
مهندسی انسانی یا همان ارگونومی علمی برای به  آسایش رسیدن  هر انسانی در هر رده سنی با هر مسئولیتی، در سالهای اخیر سعی دارد  با  کمک علم  آموزانش، راهی  برای مطابقت هر چه بیشتر ما انسانها   با محیط کاری و زندگی روزمره معرفی نماید.

از نظر ارگونومی تمام فعالیت ها در محیط کار باید به گونه اي انجام شود که سبب کاهش میزان استرس هاي جسمی و روحی و روانی گردد.

نظر ارگونومی در خصوص ارتباط استرس محیط کار، سلامت و بازدهی کاری افراد 
 
ارگونومی معتقد است اگر استرس ها در محیط کاري بیش از اندازه و از حد عادي خود تجاوز نماید نتایج بدی مانند اشتباهات کاري، رخ دادن حادثه و کاهش سلامتی جسمی و روانی افراد را در پی خواهد داشت.ارگونومی در نظر دارد، با به کار گیري بهینه از ابزار کار در محیط کاري، به نحوي حداکثر بازدهی در تولیداتی که انسان در آن نقش دارد را به دست آورد. ضمن آنکه کارگر یا کاربر حداکثر رضایت را ،از کاربرد ابزار و همچنین از محیط کاري داشته باشد، علاوه بر آن ایمنی لازم در کار براي کارگران و کاربران فراهم شود.

شیوع درد های اسکلتی عضلانی:

 بی شک دردهای اسکلتی عضلانی از شایع ترین دردهای موجود در دنیا می باشند و انسانها در هر شغلی و در هر حالتی از وضعیت فیزیکی بدن، حتی استراحت و تفریح از خطر ابتلا به آن مستثنی نیستند.


ارتباط محیط  با دردهای اسکلتی عضلانی:

انسان در هر سیستم و محیطی که قرار داشته باشد نحوه ی نشستن، برخواستن و حتی ریزترین فعالیت های جسمانی اش مستلزم رعایت قوانین و مقررات ارگونومیکی می باشد. 

فضای فیزیکی و ابزار موجود در آن، جهت پیشگیری از دردهای اسکلتی عضلانی بسیار حائز اهمیت می باشد

زندگی امروز پُر از عوامل ایجاد دردهای اسکلتی عضلانی:
 
در حال حاضر با ورود به فضای مجازی و وجود ابزاری چون موبایل، تبلت، تلویزیون و بازیهای رایانه ای خطر ابتلا به دردهای اسکلتی عضلانی، به دلیل عدم رعایت صحیح نشستن، دراز کشیدن، انجام حرکات تکراری نامناسب و مداوم بسیار افزایش یافته است.
 
پیشگیری از دردهای اسکلتی عضلانی، در محیط کار اداری:

در محیط اداری نوع میز، صندلی، زیرپایی، بالشتک یا پشتی و چیدمان مناسب وسایل مهم ترین عوامل تاثیر گذار می باشند. 

صندلی:

ﻧﻮع ﺻﻨﺪﻟﯽ و ﻃﺮاﺣﯽ آن ﻧﻘﺶ ﺑﺴﯿﺎر ﻣهمی در ﺟﻠﻮﮔﯿﺮي از ﺧﺴﺘﮕﯽ و ﺑﺮوز ﻧﺎراﺣﺘﯽﻫﺎ ي اﺳﮑﻠﺘﯽ ﻋﻀﻼﻧﯽ دارد. ﺻﻨﺪﻟﯽ زﻣﺎﻧﯽ ﻣﯿﺘﻮاﻧﺪ مناسب باشد ﮐﻪ ﺣﺎﻟﺖ اﻧﺤﻨﺎﯾﯽ ﻗﻮس ﮐﻤﺮ را در ﻫﻨﮕﺎم ﻧﺸﺴﺘﻦ ﺣﻔﻆ نماﯾﺪ.ﻓﺮد باید ﺑﺘﻮاﻧﺪ یک ﺻﻨﺪﻟﯽ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻧﻮع ﮐﺎر داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ.

 اﮔﺮ ﻧﻮع ﮐﺎر به اﺳﺘﻔﺎده از ﺣﺎﻟﺖ اﯾﺴﺘﺎده و ﻧﺸﺳﺘﻪ همزمان نیاز دارد ﺑﺎﯾﺪ ارﺗﻔﺎع ﺻﻨﺪﻟﯽ ﻓﺮد قابل تنظیم باشد تا ﺑﺘﻮاﻧﺪ د ر ﻫﺮ ﺷﺮاﯾﻄﯽ از آن اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﯾﺪ.

در فعالیت های نشسته (دانش آموزان، ادارات مختلف...) متناسب بودن صندلی و میز تاثیر بسزایی بر سلامت اسکلت و عضلات افراد خواهد داشت

ﺻﻨﺪﻟﯽ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده در ﮐﺎر ﺑﺎ ﮐﺎﻣﭙﯿﻮﺗﺮ ضمن داشتن پایه های محکم بایستی قابل تنظیم و چرخان باشد

ﻣﯿﺰ ﮐﺎر:

ﻋﻤﻖ ﻣﯿﺰ و ﻓﻀﺎي داﺧﻞ ﻣﯿﺰ باید طوری باشد که پا راحت بتواند ﺣﺮﮐت داشته باشد. ارﺗﻔﺎع ﻣﯿﺰ نباید ﺑﺎﻻﺗﺮ از ارﺗﻔﺎع آرﻧﺞ ﺑﺎﺷﺪ زیرا ﺑﺎﻋﺚ ﺑﺎﻻ بردن ﺷﺎﻧﻪ و دﺳﺖ ﻣﯽﺷﻮد که ﺧﺴﺘﮕﯽ و درد در ﻧﺎﺣﯿﻪ ﺷﺎﻧﻪ را به دنبال دارد.

چرخش کمر مهم ترین علت ایجاد ناراحتی های اسکلتی و دردهای کمری و عضلانی:

اصولا چرخش و زاویه دار نمودن کمر، بالا بردن دستها نسبت به ارتفاع شانه ها و تکرار این حرکات بیشترین صدمه را متوجه سیستم اسکلتی عضلانی فرد می سازد ،متاسفانه در حال حاضر، در انجام کارهای روزمره همچون استفاده از موبایل، دیدن تلویزیون و سایر فعالیتها، کمترین توجه به این رفتارهای غیر ارگونومی معطوف است

حرکات تکراری و اعمال نیروی زیاد:

لازم است بدانیم هر حرکت تکراری باعث آسیب به سیستم اسکلتی ، فرم دهی نامناسب به بدن و در نهایت درد های مزمن اسکلتی عضلانی خواهد شد. همچنین ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎ ي ﺑﺪﻧﯽ ﻫﻤﺮا ه ﺑﺎ اﻋﻤﺎل ﻧﯿﺮوي زﯾﺎد و ﻗﺮار ﮔﯿﺮ ي در ﭘﻮﺳﭽﺮﻫﺎ ي ﻏیر ﻃﺒﯿﻌﯽ ﮐﺎر در ﻧﻮاﺣﯽ ﺑﺎﻻي ﺷﺎﻧﻪ و ﻧﯿﺰ رو ي زﻣﯿﻦ از رفتارهای غیر ارگونومیکیست، ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﻮارد و ﺑﺴﯿﺎر ي از دﯾﮕﺮ ﻣﺘﻐﯿﺮﻫﺎ ﺑﺮ ﺳﯿﺴﺘﻢ اﺳﮑﻠﺘﯽ ﻋﻀﻼﻧﯽ، ﺑﻪ خصوص ﮔﺮدن، ﺷﺎﻧﻪﻫﺎ و ﭘﺸﺖ ﮐمر، ﻣﭻِ دﺳﺖﻫﺎ، زاﻧﻮ و ﭘﺎها ﺗﺎﺛﯿﺮ گذار می باشد.

توصیه های ارگونومیکی برای جلوگیری از دردهای اسکلتی عضلانی ناشی از انجام فعالیت:
 
به کار بردن اﻟﮕﻮ ي زﻣﺎﻧﯽ اﺳﺘﺮاﺣﺖ مناسب ﺑﺮاي ﺑﺮﺧﯽ از ﻓﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎ يی که در وﺿﻌﯿﺖ ﻏﯿﺮ ارﮔﻮﻧﻮﻣﯿﮏ صورت میگیرد ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ در ﻋﺪم ﺗﺸﺪﯾﺪ اﺧﺘﻼﻻ ت اﺳﮑﻠﺘﯽ ﻋﻀﻼﻧﯽ ﻧﻘﺶ ویژه ای داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷد.

به عنوان مثال بعد از هر ۱۵ دقیقه کار در یک حالت بدنی ثابت حتما مدت یک دقیقه به بدن حالت استراحت و آزاد بدهید و عضلات خود را از حالت کاری رها کنید. برای این کار از محل نشستن یا ایستادن خود تغییر حالت دهید (اگر نشسته اید بلند شوید و اگر ایستاده اید و امکان نشستن دارید بنشینید و چنانچه امکان نشستن ندارید در همان حالت ایستاده عضلات بدن را از حالت کاری و انقباض خارج کنید).

نرمش های ارگونومیک:

 علم ارگونومی نرمش هایی با مدت زمان بسیار کوتاه و بدونه نیاز به وسیله ی خاصی برای استراحت دادن به بدن ارائه داده، که استفاده از آنها در طول روز به شدت مورد نیاز همه ی انسانهاست (شاغل یا غیر شاغل فرقی ندارد)

معجزه ی نرمش های ارگونومیک:
 
انجام نرمش مطابق تصاویر در محیط های اداری و غیر اداری جهت رفع خستگی عضلانی، پیشگیری از دردها و اختلالات اسکلتی عضلانی معجزه می نماید.

از زنان خانه دار، شاغلین در هر شغل یا دانش آموزان اگر هستید فرقی نمی کند، هیچ گاه این ورزش های مفید را فراموش نکنید.

زینب کلانتری/ کارشناس بهداشت حرفه ای


لینک کوتاه مطلب: https://poldokhtarnews.ir/?newsid=1181

نظر دهید :

نام شما :*
ایمیل شما :
نظر شما :
کد را وارد کنید : *
عکس خوانده نمی‌شود